Jewish Life #76. Bemidbar #2: Een Spannende Balans

De titel van deze blog, ‘een spannende balans’, verwijst naar een toestand van evenwicht of harmonie die niet statisch of saai is, maar juist dynamisch en uitdagend. Het impliceert een evenwicht tussen verschillende aspecten van het leven of een activiteit, waarbij spanning en opwinding niet ontbreken. Het kan gaan om een evenwicht tussen het individu en de ander, talenten en beperkingen, inspanning en ontspanning, werk en privé, risico en veiligheid, of andere tegenstellingen die een zekere mate van spanning creëren, maar waarbij toch een gevoel van evenwicht en controle behouden blijft. Een ‘spannende balans’ is onderdeel van de theorie van Geïntegreerde Diversiteit, een theorie die in mijn blogs vaak geschreven wordt en een kernaspect uitmaakt van de joodse levensfilosofie (bijvoorbeeld blog #2, #16, #18 en #40).[1]
 
In Korach, de parashah van deze week, gaat het ook over zo’n ‘spannende balans’ (Bemidbar/ Numeri 16:1-18:32). De hoofdpersoon, Korach, naar wie de parashah is vernoemd is een neef van Mozes. In dit Bijbelgedeelte leidt Korach een opstand tegen Mozes. Korach is het niet eens met de definitie van Mozes met betrekking tot de relatie van de gewone man [mens] en de priester, tussen het alledaagse en heilige. Volgens Korach is de man van de straat die zijn brood verdient door iedere dag zijn taken te volbrengen net zo heilig als de priester, die de dag doorbrengt in de heilige Tempel. Er is volgens Korach geen verschil en dat zou er ook niet moeten zijn. Een opstand is geboren. 
 
Korach was zich bewust van de reactie van de Eeuwige op het debacle met de spionnen, die meenden dat de Israëlieten beter in de woestijn konden blijven dan het beoogde land te betreden (Bemidbar, parashah Shelach, 13:1-15:41). Dat, was hun boodschap, zou het volk alleen maar afleiden van hun spirituele levensstijl in de woestijn. Beschermd door de Eeuwige (de ‘Wolken van Glorie’, of de Shechinah[2]) en gevoed met manna en water, was de spirituele levenswijze verzekerd. Het beoogde land binnentrekken was volgens de spionnen vol gevaren en zou deze levensstijl kunnen ruïneren. De boodschap van Mozes hierop was helder: het volk moet, ondanks de mogelijke risico’s, het land binnentrekken. Het verheffen van het alledaagse was in feite het hele doel van de schepping! (Zie ook blog #5). 
 
Zo ja, betoogde Korach – en hier vergiste hij zich – waarom moet de leek dan naar de priester kijken? Waarom moet hij de opbrengst die hij voor de priester apart zet als het hoogtepunt van zijn arbeid beschouwen? Waarom moet hij de weinige uren die hij besteedt aan priesterlijke activiteit, studie en gebed, als de hoogtepunten van zijn dag beschouwen? Zouden ze niet als gelijkwaardig en afzonderlijk beschouwd moeten worden, niet de een beter of heiliger dan de ander? De eenvoudige Jood is in ieder geval heiliger dan de priester, aangezien hij het is die Gods doel met de schepping vervult.
 
Daarom wilde Korach zelf hogepriester worden om orde op zaken te stellen. Hij wilde de status van hogepriester herdefiniëren als zijnde alleen anders dan de rest van het volk, niet heiliger. "De hele gemeenschap - zij allen - zijn heilig, en God is in hun midden. Dus waarom verhef je jezelf?”
 
Mozes antwoordt. Hij zegt: ‘Morgenvroeg zal de Eeuwige bekend maken wie de Zijne is en wie de speciaal-gewijde die Hij in Zijn nabijheid laat komen. Degene die Hij uit zal kiezen, die zal Hij in Zijn nabijheid laten komen.’ (Vers 16:5). 
 
Het is waar dat de gewone man [en vrouw] Gods verlangen naar de schepping vervult, een verlangen dat niet bevredigd kan worden door de verheven activiteiten van de priester. Maar hoewel hem wordt opgedragen het land te betreden en te bewerken, wordt de gewone man ook opgedragen zijn ogen op de priester te richten, op transcendentie, op de waarneembare heilige momenten van zijn dag, zodat zijn leven gevuld zal zijn met licht zoals de 'ochtend', zodat hij door het naleven van Zijn instructies zijn bewustzijn van de Eeuwige in zijn hart en geest vergroot.
 
Van de spionnen leren we dus dat Gods doel met de schepping alleen bereikt kan worden door het land binnen te gaan, wat het Jodendom tot uitdrukking brengt in daden. En van Korach leren we dat de nadruk op daden zich niet moet vertalen in mechanisch Jodendom. De uitvoering van de Instructies, aangewakkerd door bewustzijn en liefde voor God, schittert met het licht van de ochtend. 
 
De centrale boodschap van deze parashah, stelt de Lubavitcher Rebbe[3]: verlang naar transcendentie, zelfs terwijl je bewust bent van alledaagse, en dit alledaagse heiligt. 
 
Met recht een ‘spannende balans’: de heiliging van het alledaagse.  


[1] Rabbi Lord Jonathan Sacks beschrijft het principe van de Geïntegreerde Diversiteit als de harmonie tussen tegenstrijdige elementen. Tegenstrijdige elementen hebben betrekking op diversiteit. Geïntegreerd staat dan duidelijk voor de onderdelen als een gekalibreerde harmonie tussen de onderscheiden elementen, ieder in zijn eigen positie, ieder in zijn eigen rol: geïntegreerde diversiteit omarmt de waardigheid van het verschil; een goede en gracieuze symmetrie. Muziek, zie blog #40, is een goed voorbeeld. 
[2] De Shekinah is een term die in het Jodendom verwijst naar de goddelijke aanwezigheid of glorie van God, specifiek wanneer deze zich manifesteert of ervaren wordt. Het woord zelf betekent ‘wonen’ of ‘verblijven’ en duidt op Gods nabijheid, vaak in relatie tot een plaats of gebeurtenis, zoals de Tempel in Jeruzalem.
[3] The Lubavitcher Rebbe’s Chumash, uitgave Kehot Publication Society, p. 919. 


Click on 'previous' or 'forward' to read more Blogs (Klik op 'vorige' of ''volgende' voor meer Blogs).